Olej do kompresora: olej kompresorowy do maszyn tłokowych i śrubowych

Oleje do kompresorów

Olej w kompresorze nie smaruje tylko łożysk. W maszynie tłokowej utrzymuje szczelność między tłokiem a cylindrem i odprowadza ciepło z głowicy, w śrubowej dodatkowo uszczelnia szczelinę między wirnikami i chłodzi cały blok — dlatego krąży w niej kilka litrów oleju i dlatego nazywa się ją chłodzoną olejem. Wynika z tego również, że olej z maszyny tłokowej nie nadaje się do śrubowej i odwrotnie. Wybiera się go według typu kompresora, obciążenia i temperatury otoczenia, a nie według marki maszyny.

Tłokowa czy śrubowa? Od tego zaczyna się wybór

Olej robi w każdej z tych dwóch maszyn coś innego i dlatego produkuje się go osobno. Zamienić ich nie można — nie dlatego, że producent tego zabrania, ale dlatego, że każdy z nich potrafi coś, czego drugi nie.

Olej kompresorowy mineralny czy syntetyczny

Olej mineralny powstaje w wyniku rafinacji ropy i jest standardowym napełnieniem większości maszyn. Poradzi sobie z normalną pracą w czystym otoczeniu i kosztuje zauważalnie mniej. W kompresorach śrubowych wystarczy on na 2 000 motogodzin z podstawową serią Rotair lub 4 000 motogodzin z wysoko uszlachetnioną serią Rotair Plus i SC Oil 46 M.

Olej syntetyczny powstaje w syntezie chemicznej, więc ma cząsteczki jednakowej wielkości i zachowuje swoje właściwości tam, gdzie mineralny już się starzeje. Rotair Xtra wytrzyma 8 000 motogodzin i temperaturę otoczenia do +46 °C. W maszynach tłokowych sięgnie się po niego przy pracy wielozmianowej (Altair Plus) albo w przemyśle (Altair Ultra). Jest droższy, ale przy maszynie pracującej bez przerwy zwróci się dłuższym okresem między wymianami i mniejszym zużyciem.

Olej spożywczy rozwiązuje coś zupełnie innego niż trwałość. Rotair Foodgrade ma certyfikaty NSF H1, halal i koszerny i jest przeznaczony tam, gdzie ślad oleju w powietrzu nie powinien zanieczyścić wyrobu — do produkcji farmaceutycznej, przemysłu spożywczego i napojowego oraz elektroniki. Jego okres to 2 000 motogodzin, a temperatura otoczenia do 30 °C, czyli tyle samo co przy podstawowym oleju mineralnym. Za nieszkodliwość dla zdrowia płaci się krótszą trwałością, nie dłuższą.

Jak wyglądają opakowania

Od butelki na jedno uzupełnienie po beczkę dla warsztatu z kilkoma maszynami. Wielkość opakowania nic nie mówi o jakości oleju — wynika tylko z tego, ile go zużyjecie.

Przegląd olejów kompresorowych

Interwał wymiany producent podaje tylko w przypadku olejów do kompresorów śrubowych, i to przy normalnej temperaturze, wilgotności i w niezapylonym otoczeniu — w upale, wilgoci lub pyle ulega skróceniu. W maszynach tłokowych olej wymienia się nie według oleju, lecz według instrukcji maszyny; kolejność jest zwykle taka: pierwsza wymiana po dotarciu, a potem raz na sezon lub po określonej liczbie motogodzin. Pod przyciskiem „Chcę wiedzieć więcej" znajdziesz jeszcze tabelę napełnień olejowych poszczególnych kompresorów, wybór oleju według otoczenia i procedurę wymiany.

#showmore#

Ile oleju wchodzi do twojego kompresora

Najczęstsze pytanie przed zakupem. W przypadku kompresorów tłokowych ABAC producent podaje objętość napełnienia olejowego dla każdego modelu osobno — i od razu także to, który olej do niego pasuje. Wartości dotyczą całej wymiany, czyli po spuszczeniu starego oleju.

Liczby pochodzą z dokumentacji technicznej producenta kompresorów tłokowych ABAC. Kupuj zawsze trochę więcej, niż wynosi napełnienie — część oleju zostanie na ściankach skrzyni korbowej, a przy uzupełnianiu przyda się zapas. Do maszyny o napełnieniu 0,478 l wystarczy więc butelka 1 l, do B70 z czterema litrami lepszy jest kanister 5 l. W przypadku kompresorów śrubowych i innych marek objętość napełnienia znajdziesz w instrukcji maszyny albo chętnie ją dla Ciebie ustalimy.

Który Rotair do Państwa warunków

W kompresorach śrubowych ABAC SPINN decyduje nie tylko to, ile godzin maszyna przepracuje, ale też to, jaka temperatura, wilgotność i zapylenie panują w sprężarkowni. Producent ujął to w jednej tabeli: znajdź swój wiersz, a w kolumnie odpowiadającej rocznemu czasowi pracy podany jest olej, który należy wybrać.

Za bardzo zapylone uważa się otoczenie w górnictwie, cementowniach, obróbce metali, hutnictwie i odlewnictwie. Zwykłe zapylenie to przemysł spożywczy, napojowy i motoryzacyjny, produkcja elektroniki czy petrochemia. Wilgotność oceniajcie według tego, czy w sprężarkowni jest wilgotno przez większą część roku.

Wartości techniczne olejów Rotair

Wszystkie cztery oleje Rotair mają klasę lepkości ISO VG 46. Różnią się tym, co wytrzymają — a to poznacie po wskaźniku lepkości i temperaturze krzepnięcia. Im wyższy wskaźnik, tym mniej olej zmienia gęstość wraz z temperaturą.

Rotair Foodgrade mimo syntetycznego charakteru ma taki sam interwał i górny limit temperatury jak podstawowy Rotair — jego zaletą jest nieszkodliwość dla zdrowia, a nie trwałość. Podstawowy Rotair producent zaleca do kompresorów o poborze mocy do 30 kW.

Wymiana oleju krok po kroku

Olej spuszcza się na ciepło, krótko po zatrzymaniu maszyny. Ciepły olej płynie i zabiera ze sobą także zanieczyszczenia, które w zimnym pozostałyby na dnie. Maszyna musi być pozbawiona ciśnienia i odłączona od prądu. W kompresorach śrubowych razem z olejem wymienia się także filtr olejowy i separator — w przeciwnym razie w ciągu kilkudziesięciu godzin ponownie zanieczyścisz nowy olej tym, co zostało w starym filtrze.

Mineralnego z syntetycznym mieszać nie wolno

Nigdy nie mieszajcie oleju mineralnego z syntetycznym. Ich dodatki uszlachetniające mogą ze sobą nie współpracować i w maszynie może powstać gęsty osad, który zatka filtr i separator. Zmieniając rodzaj oleju albo markę, trzeba maszynę przepłukać: spuścić stary olej na ciepło, wlać nowy, pozwolić maszynie krótko popracować bez obciążenia, ponownie spuścić, wymienić wszystkie filtry i separator — i dopiero potem wlać docelowy olej.

Olej do narzędzi pneumatycznych to inny olej

Klucze udarowe, szlifierki, młoty i inne narzędzia pneumatyczne potrzebują rzadkiego oleju podawanego razem z powietrzem. Wlewa się go do naolejacza włączonego w instalację przed narzędziem, a ten podaje go dalej w postaci delikatnej mgły. Olej kompresorowy do naolejacza nie pasuje — jest zbyt gęsty, aby dał się rozpylić. My prowadzimy olej OLN-1 o klasie lepkości ISO VG 32.

Naolejacze i smarownice znajdziecie w osobnej kategorii. Olej w narzędziu ma dwa zadania: smaruje łopatki silniczka rotacyjnego i chroni go przed korozją i zamarzaniem. Powietrze podczas rozprężania w narzędziu gwałtownie się schładza i wytrąca wilgoć; bez oleju na łopatkach osadzi się rdza, a narzędzie traci moc. Właśnie dlatego do naolejacza wlewa się olej o niskiej lepkości, który na zimnym metalu nie tężeje.

Co dalej

Olej to tylko jedna część serwisu. Oto reszta, która należy do prawidłowej konserwacji.

• Przewodnik po wyborze oleju — omawia wybór dokładniej niż ta strona
• Oleje w kompresorach śrubowych — dlaczego w maszynie śrubowej olej jednocześnie chłodzi i uszczelnia
• Zestawy serwisowe — olej i filtry razem, żeby o niczym nie zapomnieć
• Wzierniki oleju — poziom sprawdzicie bez wyłączania maszyny
• Serwis i usługi — kiedy nie chcecie robić wymiany sami

Ventilek radzi

Nigdy nie wlewaj do kompresora oleju silnikowego z samochodu.

Ludzie, to najczęstszy błąd, jaki widzę. Olej silnikowy jest stworzony po to, by radzić sobie z sadzą z paliwa — zawiera detergenty, których kompresor w ogóle nie potrzebuje. Za to się pieni, a w maszynie, w której olej uderza o wirniki albo chlapie w skrzyni korbowej, to dokładnie to, czego nie chcecie. Spieniony olej nie smaruje i nie chłodzi. I jeszcze jedno: w kompresorze śrubowym pilnujcie motogodzin jak oka w głowie. Wymiana oleju i filtrów kosztuje parę stówek. Zatarty przez zdegradowany olej blok śrubowy kosztuje dziesiątki tysięcy.

• Przewodnik po wyborze oleju do kompresora
• Dlaczego kompresor śrubowy chłodzi olejem

Częste pytania dotyczące olejów do kompresora

Czy mogę wlać do kompresora olej silnikowy?

Nie. Olej silnikowy zawiera detergenty na sadzę z paliwa, których kompresor nie potrzebuje, a przede wszystkim się pieni. Spieniony olej ani nie smaruje, ani nie odprowadza ciepła. W maszynie śrubowej dodatkowo nie da się go oddzielić od powietrza i zapycha separator.

Jak poznam, że czas na wymianę?

W kompresorach śrubowych według motogodzin — maszyna liczy je sama, a producent podaje dla olejów od 2 000 do 8 000 motogodzin w zależności od serii. W maszynach tłokowych postępuje się zgodnie z instrukcją maszyny. Wizualnie: olej, który pociemniał do czerni, zgęstniał albo czuć od niego spaleniznę, należy wymienić niezależnie od licznika.

Co się stanie, gdy zmieszam olej mineralny z syntetycznym?

Ich dodatki uszlachetniające mogą ze sobą nie współpracować i może powstać gęsty osad, który zatka filtr oleju i separator. Przy przejściu na inny rodzaj albo markę maszynę trzeba przepłukać i wymienić wszystkie filtry.

Ile oleju mam kupić?

Trochę więcej, niż wynosi napełnienie olejowe maszyny — część oleju zostanie na ściankach, a zapas przyda się do uzupełniania. Napełnienia kompresorów tłokowych ABAC znajdziesz w tabeli powyżej; w przypadku pozostałych maszyn objętość podana jest w instrukcji.

Czy w zakładzie spożywczym potrzebuję specjalnego oleju?

Jeśli sprężone powietrze ma kontakt z żywnością, opakowaniem albo lekiem, to tak — olej spożywczy jest nieszkodliwy dla zdrowia na wypadek, gdyby jego ślad dostał się do powietrza. Trzeba się liczyć z tym, że jego okres wymiany to 2 000 motogodzin, czyli tyle samo co przy podstawowym oleju mineralnym.

Czy olej do kompresora tłokowego i do kompresora śrubowego naprawdę jest inny?

Tak. W maszynie śrubowej olej uszczelnia szczelinę między wirnikami, chłodzi cały blok i musi dać się oddzielić od powietrza. W tłokowej utrzymuje szczelność cylindra i znosi obciążenie udarowe. Każdy z nich jest zrobiony do innej pracy, a zamiana ich oznacza skrócenie życia maszyny.

Interwały wymiany producent podaje dla normalnej temperatury, wilgotności i niezapylonego otoczenia. Objętości napełnień olejowych dotyczą kompresorów tłokowych ABAC według dokumentacji technicznej producenta.