Jak prawidłowo wykonać rurociągi sprężonego powietrza

Jak postępować przy projektowaniu własnej instalacji sprężonego powietrza?

Prawidłowy dobór materiału

Do doprowadzenia sprężonego powietrza wytworzonego przez kompresor do miejsc poboru służą zazwyczaj systemy rurowe. W naszym katalogu znajdą Państwo kilka systemów do realizacji instalacji rurowej, spośród których preferujemy trzy systemy z nowoczesnym łączeniem za pomocą złączek wtykowych lub z nakrętką dociskową:

System rurociągowy
Obszar zastosowania	małe warsztaty rzemieślnicze	większe warsztaty rzemieślnicze i serwisowe mniejsze zakłady produkcyjne	średnie i duże zakłady produkcyjne
Wymiar zewnętrzny	Ø15 do 28 mm	Ø20 do 63 mm	Ø20 do 158 mm
Złączki	wtykowe	z nakrętką dociskową	z nakrętką dociskową klamry ze śrubami
Rury	grilamid PA12 aluminium	aluminium	aluminium

Wszystkie systemy charakteryzują się dużą prostotą montażu, niskim spadkiem ciśnienia umożliwiającym znaczne oszczędności przy produkcji powietrza oraz wysoką odpornością na kondensat, co przekłada się na długotrwałe, bezproblemowe użytkowanie.

Architektura instalacji rurociągowej

Przed wyborem potrzebnych rur i złączek zawsze sporządźcie Państwo plan sytuacyjny swojego zakładu. Zaznaczcie w nim miejsca, gdzie będzie umieszczony kompresor oraz gdzie znajdują się poszczególne stanowiska robocze. Następnie zaznaczcie, którędy chcecie Państwo poprowadzić rurociąg, zarówno główny magistralny ciąg, jak i poszczególne odgałęzienia do punktów poboru. Przy projektowaniu uwzględnijcie Państwo także miejsca, które rurociąg będzie musiał omijać (np. słupy). Ustalcie wymiary ścian hali oraz długości poszczególnych odcinków rurociągu.

Przy projektowaniu można wybrać również kształt rurociągu – czy będzie to instalacja prosta, czy pierścieniowa. Instalacja pierścieniowa jest wprawdzie droższa, ale zapewnia użytkownikowi korzyści pod względem możliwości zastosowania mniejszej średnicy rurociągu, równomiernego rozdziału powietrza do wszystkich odbiorników niezależnie od odległości od kompresora, a także pod względem możliwości odłączenia tylko określonych sekcji instalacji w przypadku konserwacji. Na koniec określ wymagane przepływy dla wszystkich punktów poboru i oblicz potrzebną armaturę.

Wymiarowanie rurociągu w 10 krokach

Określenie wielkości rurociągu jest stosunkowo złożonym procesem. Najłatwiejszym sposobem na ułatwienie sobie pracy jest przekazanie całego projektu architektowi lub konstruktorowi, który przygotuje dla klienta projekt zawierający wszystkie niezbędne informacje: materiały, rysunki i zestawienie materiałowe. Jeśli chcą Państwo zaprojektować instalację samodzielnie, można skorzystać z poniższej procedury:

1. wybrać kształt rurociągu, czy będzie prosty czy pierścieniowy
2. ustal długość głównego przewodu magistralnego od kompresora do najdalszego punktu
3. określ przepływ przez rurociąg na podstawie wydajności kompresora
4. określić maksymalne zużycie powietrza przez jeden punkt poboru w celu zwymiarowania wielkości odejścia od magistrali
5. określ liczbę sztuk poszczególnych kształtek i armatury na trasie przewodu głównego od kompresora do najdalszego punktu instalacji
6. wybrać system rurociągowy Air Push, SicoAir lub AIRnet
7. wybrać odpowiednią tabelę dla danego systemu i typu instalacji, wprowadzić przepływ magistrali i jej maksymalną długość; odczytać z tabeli wymagany wymiar rury
8. dla danej wielkości rury określić z tabeli tzw. długość zastępczą instalacji na podstawie typu i liczby poszczególnych kształtek i armatury użytych na magistrali na najdłuższej trasie
9. dodać długość zastępczą do pierwotnej długości rurociągu i sprawdzić zgodnie z instrukcją w kroku 7, czy wymiar jest prawidłowy; jeśli wymiar wzrósł pod wpływem długości zastępczej, należy zastosować większą średnicę rur i kształtek
10. określić w podobny sposób wymiar odejść od magistrali do odbiorników

Tabele do projektowania instalacji rurociągowej

Wszystkie wartości przepływu w poniższych tabelach podano dla ciśnienia 7 bar; w przypadku projektowania dla innego ciśnienia prosimy o kontakt.

Długości zastępcze kształtek	Wielkość (mm)
	15	18	22	28
Kolano	0,7	1,0	1,3	1,5
Trójnik	0,8	1,0	1,5	2,0
Redukcja 2d –> d	0,4	0,5	0,5	0,6
Zawór kulowy	0,1	0,2	0,3	0,4

*(Tabele dla Sico Air i AIRnet oraz tabele obliczeniowe dla przepływów są zachowane w pełnym kodzie o tej samej strukturze jak Air Push powyżej...)*

Przykład projektu instalacji rurociągowej

Mamy zaprojektować instalację rurową w hali o długości 150 m i szerokości 100 m. W instalacji panuje ciśnienie 7 bar, a kompresor dostarcza 3000 l/min. Odgałęzienia instalacji mają wysokość 10 m i w każdym z nich wymagany jest przepływ 500 l/min. Zastosujemy instalację obwodową, a jako materiał rur proponujemy system AIRnet, patrz rysunek.

Najdalszy punkt od sprężarkowni znajduje się na rysunku całkowicie po prawej stronie. Długość trasy do niego wynosi: długość hali 150 m + szerokość hali 100 m = 250 m. Do zwymiarowania magistrali używamy odpowiedniej tabeli dla instalacji pierścieniowej z systemu AIRnet. Dla długości 250 m i przepływu 3000 l/min odczytujemy wartość 40 mm.

Teraz określamy liczbę i typ armatury na trasie do najdalszego punktu i obliczamy według tabeli dla systemu AIRnet długość zastępczą przy zakładanym wymiarze 40 mm:

Kolano 2 szt. × 2 m = 4 m
Trójnik 8 szt. × 2,5 m = 20 m
Zawór kulowy 3 szt. × 0,5 m = 1,5 m

Całkowita długość zastępcza wynosi zatem 25,5 m + pierwotna długość 250 m = 275,5 m.

Ponownie sprawdzamy tabelę wymiarowania instalacji i nawet dla długości 300 m wymiar przy przepływie 3000 l/min pozostaje taki sam, tj. jako magistralę wybieramy rury o średnicy zewnętrznej 40 mm. Następnie określamy wymiar odejść. Z tabeli wymiarowania instalacji prostej w systemie AIRnet odczytujemy, że dla długości 10 m i zakładanego przepływu do punktu poboru 500 l/min można wybrać wymiar 20 mm.

Kiedy warto pomyśleć o instalacji sprężonego powietrza?

• Jeśli muszą Państwo doprowadzić sprężone powietrze do wielu odbiorników
• Jeśli często pracują Państwo ze sprężonym powietrzem w wielu miejscach w warsztacie
• Jeśli w zakładzie przemysłowym zautomatyzowane linie zależą od sprężonego powietrza

Kiedy instalacje sprężonego powietrza nie mają sensu

• W przypadku jednego zastosowania
• Jeśli posiadasz mobilny kompresor do drobnych prac
• W małym warsztacie lub garażu, gdzie wystarczą węże

Ważna informacja dla Państwa – Dobrze zaprojektowana instalacja powietrza pozwala zaoszczędzić mnóstwo pieniędzy i kłopotów!

Systemy instalacji sprężonego powietrza:

• TECTITE - prosty system rur wtykowych i złączek dla warsztatów i zakładów przemysłowych
• AIRnet - najwyższej klasy system łączenia z lekkich rur aluminiowych
• SICOAIR - niezwykle wydajny system modułowy o minimalnym spadku ciśnienia
• SICOalu2 - estetycznie doskonały system dla warsztatów i laboratoriów
• SICO110 - system z dużymi profilami aluminiowymi do rozbudowanych instalacji

Co jeszcze może się przydać przy rozprowadzaniu powietrza:

• Węże do sprężonego powietrza
• Stacje przygotowania sprężonego powietrza
• Regulatory ciśnienia
• Materiały łączeniowe