Bezolejowe sprężarki śrubowe SCR-G/GV
Klasa 0 · ISO 8573-1Sprężarka śrubowa, w której nie ma oleju. Powietrze sprężają tu dwa bloki śrubowe w dwóch stopniach — pierwszy do około 2 barów, potem chłodnica międzystopniowa, potem drugi stopień do ciśnienia roboczego. Wirniki nie są smarowane: pracują na sucho, z powłoką na bazie dwusiarczku molibdenu, w przestrzeni oddzielonej od przekładni podwójnym uszczelnieniem. Na wylocie nie ma więc oleju — nawet tego, który gdzie indziej musiałby wychwycić filtr. Seria SCR-G obejmuje od 37 do 280 kW i ma certyfikat na klasę 0 według ISO 8573-1. Razem to 32 maszyny, każda w trzech wykonaniach ciśnieniowych.
Jak czytać oznaczenie
Oznaczenie to nie jedna nazwa, ale cztery niezależne wybory zapisane obok siebie. Pierwsza liczba to moc silnika w kilowatach, liczba po ukośniku to ciśnienie robocze, a litery na końcu mówią, jak maszyna jest chłodzona i czy potrafi regulować prędkość obrotową. Po odpowiedzi na cztery pytania w tej kolejności zostaje jedna jedyna maszyna i jej kod zamówieniowy.
1 · Ile powietrza jest potrzebne?
Tym wybiera się liczbę w oznaczeniu. Trzeba zsumować zużycie wszystkiego, co może pracować jednocześnie, i dodać zapas. Seria zaczyna się na 276 Nm³/h przy najmniejszej maszynie, a kończy na 2 820 Nm³/h przy największej. Wydajność FAD jest mierzona według ISO 1217, więc da się ją porównać z danymi innych producentów.
2 · Czy jest woda chłodząca?
Tym rozstrzyga się W na początku przyrostka. Bez W maszyna chłodzi się powietrzem — nie potrzebuje niczego więcej, ale ogrzewa sprężarkownię i wymaga wentylacji. Z W ciepło idzie do wody przez wymiennik: maszyna jest cichsza, o dwieście do pięciuset kilogramów lżejsza i nie obciąża pomieszczenia, ale trzeba mieć obieg wody chłodzącej. Powyżej 160 kW chłodzenie wodą jest już jedyną możliwością.
3 · Jakie ciśnienie jest naprawdę potrzebne?
Tym wybiera się liczbę po ukośniku. Każda maszyna dostarczana jest w trzech wykonaniach — 7, 8 albo 10 barów — i jest to wybór dokonywany przy zamówieniu, a nie przełącznik na maszynie. Wyższe ciśnienie zawsze płaci się powietrzem: ta sama maszyna przy dziesięciu barach daje o jedną piątą do jednej czwartej mniej powietrza niż przy siedmiu, a pobiera tyle samo. Siedem barów wystarcza dla większości instalacji; dziesięć warto wybierać tylko wtedy, gdy wymaga tego któryś z odbiorników.
4 · Czy pobór waha się w ciągu dnia?
Tym rozstrzyga się V na końcu. Bez V maszyna pracuje ze stałą prędkością obrotową i przy mniejszym poborze przechodzi na bieg jałowy — silnik obraca blokiem, ale powietrza nie wytwarza. Z V falownik dopasowuje prędkość obrotową do bieżącego zużycia i bieg jałowy w dużej mierze znika. Im bardziej zmienny pobór, tym szybciej falownik się zwróci.
Cztery kombinacje, jedna seria
Razem wychodzą z tego cztery przyrostki, a każdy dostarczany jest w trzech ciśnieniach. Oznaczenie czyta się więc tak: SCR-110/8GV to 110 kW, 8 barów, chłodzenie powietrzem, falownik. Maszyna jest za każdym razem ta sama — różni się chłodzenie i regulacja, a nie technologia sprężania.
| Cztery kombinacje, jedna seria | ||||
|---|---|---|---|---|
| Przyrostek | Chłodzenie | Regulacja | Zakres | Kiedy ją wybrać |
| G | powietrzem | stała prędkość | 55–160 kW | Najprostsza wersja. Nie potrzebuje wody ani falownika, ale ogrzewa pomieszczenie i przy niskim poborze pracuje na biegu jałowym. |
| WG | wodą | stała prędkość | 55–280 kW | Ciepło idzie do wody, maszyna jest lżejsza i cichsza. Jedyna droga powyżej 160 kW. |
| GV | powietrzem | falownik | 37–160 kW | Prędkość obrotowa podąża za zużyciem. Dwie najmniejsze maszyny mają dodatkowo silnik z magnesami trwałymi klasy IE4 i producent oznacza je dlatego jako GPM — SCR 37 GPM i SCR 45 GPM. |
| WGV | wodą | falownik | 55–280 kW | Jedno i drugie razem — dla dużych zakładów ze zmiennym poborem i dostępną wodą chłodzącą. |
Dane techniczne serii SCR-G
| Bezolejowe sprężarki śrubowe SCR-G — wszystkie 32 maszyny | |||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Model maszyny | Moc | Maks. wydajność l/min | 7 bar | 8 bar | 10 bar | Przyłącze | Wymiary dł × szer × wys (mm) | Masa | Hałas dB(A) |
| SCR G — chłodzone powietrzem, stała prędkość | |||||||||
| SCR-55 G | 55 kW | 9 200 | 552 | 540 | 462 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 750 kg | 77 ± 3 |
| SCR-75 G | 75 kW | 12 200 | 732 | 720 | 642 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 800 kg | 79 ± 3 |
| SCR-90 G | 90 kW | 16 000 | 960 | 816 | 780 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 400 kg | 80 ± 3 |
| SCR-110 G | 110 kW | 19 500 | 1 170 | 1 092 | 990 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 500 kg | 80 ± 3 |
| SCR-132 G | 132 kW | 23 000 | 1 380 | 1 350 | 1 170 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 800 kg | 80 ± 3 |
| SCR-160 G | 160 kW | 25 800 | 1 548 | 1 530 | 1 320 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 4 000 kg | 80 ± 3 |
| SCR WG — chłodzone wodą, stała prędkość | |||||||||
| SCR-55 WG | 55 kW | 9 200 | 552 | 540 | 462 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 280 kg | 77 ± 3 |
| SCR-75 WG | 75 kW | 12 200 | 732 | 720 | 642 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 380 kg | 77 ± 3 |
| SCR-90 WG | 90 kW | 16 000 | 960 | 816 | 780 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 300 kg | 79 ± 3 |
| SCR-110 WG | 110 kW | 19 500 | 1 170 | 1 092 | 990 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 400 kg | 79 ± 3 |
| SCR-132 WG | 132 kW | 23 000 | 1 380 | 1 350 | 1 170 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 800 kg | 79 ± 3 |
| SCR-160 WG | 160 kW | 25 800 | 1 548 | 1 530 | 1 320 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 4 000 kg | 79 ± 3 |
| SCR-220 WG | 220 kW | 37 800 | 2 268 | 2 250 | 2 040 | DN 100 | 3 350 × 2 280 × 2 080 | 5 000 kg | 82 ± 3 |
| SCR-250 WG | 250 kW | 45 000 | 2 700 | 2 520 | 2 280 | DN 100 | 3 350 × 2 280 × 2 080 | 5 200 kg | 82 ± 3 |
| SCR-280 WG | 280 kW | 47 000 | 2 820 | 2 790 | 2 460 | DN 100 | 3 350 × 2 280 × 2 080 | 5 500 kg | 82 ± 3 |
| SCR GV — chłodzone powietrzem, z falownikiem | |||||||||
| SCR-37 GV | 37 kW | 5 700 | 342 | 330 | 276 | DN 50 | 2 468 × 1 250 × 1 980 | 2 400 kg | 76 ± 3 |
| SCR-45 GV | 45 kW | 6 800 | 408 | 396 | 324 | DN 50 | 2 468 × 1 250 × 1 980 | 2 500 kg | 77 ± 3 |
| SCR-55 GV | 55 kW | 9 200 | 552 | 540 | 462 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 850 kg | 77 ± 3 |
| SCR-75 GV | 75 kW | 12 200 | 732 | 720 | 642 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 900 kg | 77 ± 3 |
| SCR-90 GV | 90 kW | 16 000 | 960 | 816 | 780 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 700 kg | 80 ± 3 |
| SCR-110 GV | 110 kW | 19 500 | 1 170 | 1 092 | 990 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 800 kg | 80 ± 3 |
| SCR-132 GV | 132 kW | 23 000 | 1 380 | 1 350 | 1 170 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 4 100 kg | 80 ± 3 |
| SCR-160 GV | 160 kW | 25 800 | 1 548 | 1 530 | 1 320 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 4 300 kg | 80 ± 3 |
| SCR WGV — chłodzone wodą, z falownikiem | |||||||||
| SCR-55 WGV | 55 kW | 9 200 | 552 | 540 | 462 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 380 kg | 77 ± 3 |
| SCR-75 WGV | 75 kW | 12 200 | 732 | 720 | 642 | DN 50 | 2 380 × 1 580 × 1 880 | 2 480 kg | 77 ± 3 |
| SCR-90 WGV | 90 kW | 16 000 | 960 | 816 | 780 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 500 kg | 79 ± 3 |
| SCR-110 WGV | 110 kW | 19 500 | 1 170 | 1 092 | 990 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 3 600 kg | 79 ± 3 |
| SCR-132 WGV | 132 kW | 23 000 | 1 380 | 1 350 | 1 170 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 4 100 kg | 79 ± 3 |
| SCR-160 WGV | 160 kW | 25 800 | 1 548 | 1 530 | 1 320 | DN 65 | 2 880 × 1 960 × 2 110 | 4 300 kg | 79 ± 3 |
| SCR-220 WGV | 220 kW | 37 800 | 2 268 | 2 250 | 2 040 | DN 100 | 3 350 × 2 280 × 2 080 | 5 200 kg | 82 ± 3 |
| SCR-250 WGV | 250 kW | 45 000 | 2 700 | 2 520 | 2 280 | DN 100 | 3 350 × 2 280 × 2 080 | 5 500 kg | 82 ± 3 |
| SCR-280 WGV | 280 kW | 47 000 | 2 820 | 2 790 | 2 460 | DN 100 | 3 350 × 2 280 × 2 080 | 5 800 kg | 82 ± 3 |
Liczby w kolumnach ciśnienia to wydajność FAD w Nm³/h. Każdą maszynę zamawia się w jednym z trzech ciśnień, a ciśnienie wybiera się na jej stronie — numer katalogowy wygląda wtedy na przykład SCR-110/8GV, czyli 110 kW przy 8 barach.
Wydajność FAD jest mierzona według ISO 1217 i podana dla każdego z trzech ciśnień, w których maszyna jest dostarczana; wartości przy innych częstotliwościach producent ma w kartach technicznych na życzenie. Poziom hałasu podano w odległości 1 m od maszyny z tolerancją ± 3 dB(A). Klasę czystości powietrza definiuje ISO 8573-1.
#showmore#
Czym wyróżnia się ta seria
Dwa stopnie, nie jeden
Pierwszy stopień spręża powietrze do około 2 barów, chłodnica międzystopniowa je schładza, a drugi stopień dotłacza je do ciśnienia roboczego. Bez chłodzenia międzystopniowego temperatura w bloku poszybowałaby w górę — i tak sięga tam prawie 200 °C.
Wirniki bez smarowania
Pierwszy stopień ze stali węglowej, drugi ze stali nierdzewnej, oba z powłoką MoS₂. Przestrzeń wirników oddziela od przekładni uszczelnienie labiryntowe i hermetyczne ze stali nierdzewnej.
Trzy chłodnice
Chłodnica oleju przekładni, chłodnica międzystopniowa i chłodnica końcowa na wylocie. Powietrze odchodzi mniej więcej piętnaście stopni powyżej temperatury otoczenia.
Łożyska SKF
Promieniowe i osiowe, żeby wirniki przy skrajnych obrotach się nie zetknęły. Opcjonalnie diagnostyka drgań, która pilnuje stanu łożysk czujnikami.
Sterowanie SCR9000
Ten sam sterownik co w pozostałych seriach SCR — siedmiocalowy ekran dotykowy, pomiar zużycia energii, cztery strefy ciśnienia i sterowanie siecią do szesnastu sprężarek przez Modbus RS485.
Jak maszyna jest zbudowana
Jeden blok, dwa stopnie
Obie części stopni siedzą na wspólnej przekładni — na zdjęciu widać, że to jeden odlew, a nie dwie osobne sprężarki jedna za drugą. Wirniki podczas pracy nie dotykają ani siebie, ani obudowy; szczelinę trzymają koła zębate i łożyska SKF, promieniowe oraz osiowe. Ponieważ nie ma tu oleju, nie ma też czego, co mogłoby dostać się z bloku do powietrza.
Wirniki, które nie są smarowane
Wirniki pierwszego stopnia są z wysokiej jakości stali węglowej, drugiego ze stali nierdzewnej. Zarówno wirniki, jak i wewnętrzna ścianka obudowy pokryte są powłoką na bazie dwusiarczku molibdenu. Zmniejsza ona tarcie tam, gdzie oleju użyć nie wolno, i według producenta wyraźnie wydłuża czas między remontami kapitalnymi — w maszynach bezolejowych najdroższą pozycją jest bowiem właśnie wymiana całego bloku.
Dokąd idzie ciepło
Przy sprężaniu bez oleju powstaje ciepło, które nie ma czym odejść — w bloku bywa nawet około 200 °C. Maszyna ma dlatego trzy chłodnice: chłodnicę oleju przekładni, chłodnicę międzystopniową (ze 160–180 °C na 50–60 °C) i chłodnicę końcową na wylocie. Z ostatniej powietrze odchodzi mniej więcej piętnaście stopni powyżej temperatury otoczenia.
Kiedy opłaca się falownik
Maszyna ze stałą prędkością obrotową po osiągnięciu ciśnienia nie wyłącza się — przechodzi na bieg jałowy, kiedy silnik nadal obraca blokiem, ale powietrza nie wytwarza. Przy zmiennym poborze bywa to kilkadziesiąt procent całego zużycia. Wersje GV mają falownik INOVANCE ze sterowaniem wektorowym, który utrzymuje wysoki moment już od 0,1 Hz; zwykłe falowniki poniżej 5 Hz albo nie pracują, albo są w tym paśmie nieskuteczne. Najmniejsza maszyna z falownikiem potrafi zejść aż do 150 Nm³/h — to jej dolna granica regulacji, a nie wydajność znamionowa.
Sterownik SCR9000
Kolorowy siedmiocalowy ekran dotykowy albo osiem przycisków nawigacyjnych. Obsługuje pomiar zużycia energii, cztery strefy ciśnienia, tygodniowy harmonogram pracy i automatyczny restart po zaniku zasilania. Przez Modbus RS485 można go włączyć do sterowania siecią do szesnastu sprężarek — przy tej wielkości maszyn takie zestawy buduje się na co dzień.
Jak maszyna jest poskładana
Filtry ssące, blok śrubowy z przekładnią, sprzęgło elastyczne, silnik elektryczny, zawór ssący, chłodnica oleju, chłodnica międzystopniowa, chłodnica końcowa, wentylatory, a w wersjach GV także falownik — na zdjęciu niebieska szafa po lewej. Rozmieszczenie jest poprowadzone tak, żeby wnętrze dobrze się chłodziło i żeby był dostęp do wszystkich serwisowanych części.
Co można domówić do maszyny
Wszystkie maszyny serii można dostarczyć z wyposażeniem ponadstandardowym:
- Separator cyklonowy — Wbudowany w maszynę, usuwa wodę już na wylocie.
- Odzysk ciepła — Wymiennik woda-olej, ciepło ze sprężarki podgrzewa wodę użytkową.
- Przygotowanie HOC — Do połączenia z bezstratnym osuszaczem z regeneracją cieplną.
- Silnik PM — Silnik z magnesami trwałymi, sprawność IE4.
- Diagnostyka drgań — Czujniki śledzące stan łożysk.
Gdzie używa się bezolejowego powietrza
Branże, w których ślad oleju nie przejdzie
Bezolejowej maszyny nie kupuje się dla wygody, ale dlatego, że inna nie wystarczy. Prospekt producenta wymienia sześć branż — wszędzie tam powietrze dotyka wyrobu, opakowania albo człowieka.
Jak maszyny wyglądają w ruchu
Maszyna chłodzona powietrzem potrzebuje wokół siebie miejsca i wentylacji, chłodzona wodą — przyłącza obiegu. Przy tej wielkości w sprężarkowni stoi zwykle kilka maszyn, którymi steruje jeden sterownik.
Kiedy ta seria to nie to
SCR-G jest zbudowana na czystość przy dużych wydajnościach. Poniżej 37 kW albo tam, gdzie ślad oleju nie przeszkadza, lepiej sprawdzi się coś innego.
- Sprężarki spiralne SCR-XA — Bezolejowe powietrze klasy 0 od 2,2 do 29,6 kW i od 55 dB(A)
- Sprężarki śrubowe SCR-EPM2 — Te same moce 55–160 kW, ale smarowane olejem i tańsze
- Cały program SCR — Przewodnik po wszystkich dziewięciu seriach według mocy i technologii
- Osuszacze sprężonego powietrza — Klasa 0 rozwiązuje olej, nie wilgoć — tę trzeba dosuszyć
Ventilek doradza
Przy maszynie na sto pięćdziesiąt kilowatów nie kupuje się sprężarki, tylko najbliższe dziesięć lat prądu. Zanim padnie wybór między G a GV, warto zdobyć zapis zużycia powietrza z całego tygodnia. Kiedy pobór skacze, falownik spłaci się sam, a różnica w cenie zakupu jest przy tym drobiazgiem. Kiedy linia pracuje osiem godzin pełną parą, a potem stoi, więcej zaoszczędzi dobrze ustawiona kaskada dwóch maszyn niż jedna duża z falownikiem.
Częste pytania
- Co oznacza „bezolejowa" w sprężarce śrubowej?
- To, że w przestrzeni, w której spręża się powietrze, nie ma żadnego smaru. W smarowanych maszynach śrubowych olej wtryskuje się do bloku, a potem odcina — zawsze coś przejdzie dalej. Tutaj wirniki nie są smarowane w ogóle: szczelinę trzymają koła zębate, a olej przekładniowy jest oddzielony podwójnym uszczelnieniem. Wynikiem jest klasa 0 według ISO 8573-1.
- Dlaczego spręża się w dwóch stopniach?
- Bez oleju ciepło nie ma czym odejść, a jednostopniowe sprężanie do 8 barów wywindowałoby temperaturę zbyt wysoko. Podział na dwa stopnie z chłodnicą międzystopniową trzyma temperaturę w ryzach i jednocześnie obniża zużycie energii.
- Powietrzem czy wodą?
- Maszyna chłodzona powietrzem nie potrzebuje niczego więcej, ale oddaje ciepło do sprężarkowni — trzeba je wyprowadzić wentylacją. Chłodzona wodą jest cichsza, lżejsza i pomieszczenia nie ogrzewa, ale wymaga obiegu wody chłodzącej. Powyżej 160 kW oferujemy tylko chłodzenie wodą.
- Kiedy opłaca się falownik?
- Kiedy pobór się waha. Maszyna ze stałą prędkością obrotową przy niskim zużyciu pracuje na biegu jałowym i pobiera przy tym energię; udział biegu jałowego rośnie tym bardziej, im mniej powietrza się odbiera. Przy równomiernym poborze blisko wydajności znamionowej falownik nie ma sensu.
- Jak głośne są te maszyny?
- Od 76 do 82 dB(A) w odległości jednego metra. To technika przemysłowa — należy do osobnej sprężarkowni, a nie obok stanowiska pracy. Wersje chłodzone wodą bywają o jeden do dwóch decybeli cichsze, bo nie mają dużych wentylatorów.
- Czy można zestawić kilka maszyn razem?
- Tak. Sterownik SCR9000 poradzi sobie ze sterowaniem siecią do szesnastu sprężarek przez Modbus RS485. Przy tej wielkości zestaw z kilku maszyn jest częstszy niż jedna olbrzymia.
